نگرانی از وضعیت سلامت و جان نرگس محمدی در زندان زنجان

به گفته این منابع، پس از انتظاری طولانی و عبور از چندین لایه بازرسی امنیتی، سرانجام این دیدار انجام شد و طی آن نرگس محمدی وضعیت جسمی و پزشکی خود را برای وکلایش شرح داد. این ملاقات در فضایی کاملاً امنیتی و با حضور مقام‌های زندان، از جمله رئیس بند زنان زندان زنجان، مسئولان حفاظت اطلاعات زندان و حفاظت دادگستری، برگزار شد.

وکلا و اعضای خانواده نرگس محمدی، وضعیت سلامت عمومی این زندانی سیاسی را بسیار نامساعد و نگران‌کننده توصیف کردند. او به‌شدت رنگ‌پریده و لاغر بود و درحالی وارد اتاق ملاقات شد که دقایقی پیش از آن به‌دلیل درد شدید در ناحیه قفسه سینه به بهداری منتقل شده بود؛ سپس با همراهی یک پرستار از بهداری زندان به محل ملاقات آورده شد.

نرگس محمدی که مدت‌ها از درد قفسه سینه رنج می‌برد، به‌دنبال بی‌توجهی پزشکی، در تاریخ ۴ فروردین ۱۴۰۵ دچار حمله قلبی شدید شد؛ او درحالی‌که روی تخت خود در بند عمومی دراز کشیده بود، بیهوش شد و هوشیاری‌اش را از دست داد. به گفته شاهدان عینی، این وضعیت که با سردی دست‌ها و بی‌حسی بدن همراه بود، حدود یک ساعت و پانزده دقیقه ادامه داشت. پرستار بهداری زندان که برای توزیع دارو وارد بند شده بود، پس از آن‌که نرگس محمدی را در حالت بیهوشی دید، با کمک هم‌بندی‌ها او را در پتو پیچید و به بهداری بند زنان منتقل کرد.

در بهداری پس از تجویز دارو، او به هوش آمد. تشخیص پزشک عمومی بهداری، حمله قلبی بود. با این حال، او در همان شرایط در زندان نگه داشته شد و با وجود وضعیت اورژانسی، نه در همان روز و نه تا لحظه تنظیم این گزارش به بیمارستان یا نزد پزشک متخصص اعزام نشده است.

وکلای نرگس محمدی پیش‌تر در ۱۳ اسفند ۱۴۰۴، با دادستان استان زنجان دیدار و سه درخواست را به‌طور رسمی مطرح کرده بودند که عبارت‌اند از: آزادی با تودیع وثیقه با توجه به وضعیت و سوابق پزشکی، انتقال فوری به بند زندانیان سیاسی اوین در تهران، و اعزام فوری به بیمارستان پارس تهران. آن‌ها تأکید کردند که با توجه به محل سکونت نرگس محمدی در تهران، نگهداری او باید در شهر محل اقامتش انجام شود. در این دیدار، نگرانی‌های جدی درباره وضعیت جسمانی او و ضرورت دسترسی به مراقبت‌های تخصصی مطرح شد و مدارک پزشکی مبنی‌بر نیاز فوری به درمان مستمر نیز به دادستان ارائه شد.

در این جلسه، دادستان زنجان گفت که صلاحیت تصمیم‌گیری درباره درخواست‌های مطرح‌شده را ندارد و پرونده در اختیار دادستان‌های مشهد و تهران است. با این حال، مقام‌های حکومت، همچنان بر نگهداری نرگس محمدی در بند عمومی زندان زنجان اصرار دارند.

نرگس محمدی، برنده جایزه صلح نوبل، پس از بازداشت خشونت‌آمیز در ۲۱ آذر ۱۴۰۴ در مشهد و انتقال به زندان زنجان، بدون رعایت اصل تفکیک جرائم در کنار زندانیان جرائم خشن، ازجمله محکومان با اتهام قتل و جرائم مرتبط با مواد مخدر، نگهداری شده است. این زندان فاقد بند سیاسی است و نرگس محمدی، به‌عنوان تنها زندانی سیاسی آن، در اتاقی موسوم به «اتاق قتلی‌ها» در کنار محکومان به اعدام نگهداری می‌شود، افرادی که رفتارهای خشونت‌آمیزشان فضای بند را به‌شدت ناامن کرده است. همچنین گزارش‌ها حاکی از آن است که او به‌طور مداوم هدف آزار، اذیت و تهدید برخی از این زندانیان بوده است.

این سومین بار است که نرگس محمدی به زندان زنجان تبعید می‌شود. او پیش‌تر نیز در ۲۸ اردیبهشت ۱۳۹۱، در‌حالی‌که قرار بود پس از پایان دوران انفرادی در بند ۲۰۹ اوین به بند زنان سیاسی منتقل شود، برای اعمال فشار بیشتر به زندان زنجان منتقل شد. همچنین، در ۴ دی‌ماه ۱۳۹۸، درپی تحصن در زندان اوین در اعتراض به کشتار آبان، مأموران حکومتی نرگس محمدی را با ضرب‌وشتم شدید به زندان زنجان منتقل کردند.

زندان زنجان تبعیدگاهی با آمار بالای اعدام و فاقد حداقل امکانات استاندارد است. این زندان با گنجایش حدود ۲۵۰۰ زندانی، همواره محل نگهداری نوجوانان و حتی کودکان نیز بوده است.

شرایط جنگی، جدا از مخاطرات جانی، فشارهای روانی بر نرگس محمدی را تشدید کرده است. آخرین مورد، حملات گسترده آمریکا و اسرائیل در روز ۱۱ فروردین به جنوب زنجان بود که تا چند کیلومتری زندان محل نگهداری او گسترش یافت. این فعال سیاسی و حقوق بشر در حال حاضر چندین حکم زندان را سپری می‌کند و در مجموع با حدود ۱۸ سال حبس روبه‌روست.