بکتاش آبتین

سن: فوت در سن ۴۸ سالگی در دوران حبس

 حوزه فعالیت: فعال مدنی

وضعیت: ــــ

وضعیت حقوقی: ۶ سال حبس

حقوق نقض‌شده: بازداشت خودسرانه، حبس انفرادی طولانی‌مدت، فقدان دادرسی عادلانه و روند قانونی، محرومیت از دسترسی به وکیل، و عدم دسترسی به مراقبت‌های پزشکی

بکتاش آبتین، فعال مدنی است که به دلیل ابتلا به ویروس کرونا در زندان و  تعلل و کوتاهی مسئولان زندان در اعزام او به مرخصی درمانی، درگذشت.

او که عضو هیات دبیران کانون نویسندگان ایران، نویسنده، شاعر و فیلم‌ساز بود، از سال ۱۳۹۴، بارها از سوی نهادهای امنیتی و قضایی، احضار و بازجویی شد. 

با ادامه فعالیت‌های مدنی این عضو کانون نویسندگان، مأموران وزارت اطلاعات، در اردیبهشت ۱۳۹۴، با یورش به منزلش، او را برای بازجویی، احضار کردند.

چند سال بعد، در مرداد سال ۱۳۹۷، در جریان یک جلسه بازپرسی، اتهام «تبلیغ علیه نظام» به او تفهیم شد. پس از درخواست وزارت اطلاعات برای تشدید اتهامات، در آبان ماه و در جلسه بازپرسی جدید، « اجتماع و تبانی علیه امنیت ملی» و «تشویق بانوان به فساد و فحشا» نیز به اتهامات او اضافه شد. 

 بکتاش آبتین، به همراه همکارانش، رضا خندان مهابادی و کیوان باژن، در تاریخ ۲ بهمن ۱۳۹۷، در شعبه ۲۸ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی مقیسه حاضر شد. اما به دلیل آنکه دادگاه وکیل منتخب او را نپذیرفت، آبتین، از ارائه دفاع خودداری کرد. قاضی در واکنش، وثیقه را به صورت غیرقانونی تا ده برابر افزایش داد.

 با تشکیل دادگاه دوم در ۲۵ اردیبهشت ۱۳۹۸و موافقت قاضی با وکیل منتخب، بکتاش آبتین، به اتهام «اجتماع و تبانی علیه امنیت ملی» به ۵ سال و به اتهام «تبلیغ علیه نظام» به یک سال حبس، محکوم شد. این حکم در آذرماه ۱۳۹۸، در شعبه ۳۶ دادگاه تجدیدنظر تهران به ریاست قاضی احمد زرگر تأیید شد.

او در تاریخ ۵ مهر ۱۳۹۹، بازداشت و برای اجرای حکم به زندان اوین، منتقل شد. 

در دوران حبس، بکتاش آبتین، به درد ناحیه بیضه مبتلا و  به مدت ۴ ماه از دریافت خدمات پزشکی و درمان خارج از زندان محروم شد. او نهایتاً در تاریخ ۲۷ تیر ۱۴۰۰، به بیمارستان شهدای تجریش منتقل شد. تصویر او که با زنجیر و پابند به تخت بیمارستان بسته شده بود واکنشهای اعتراضی گسترده‌ای را به همراه داشت. 

 بکتاش آبتین به همراه کیوان باژن و رضا خندان مهابادی، در ۲۱ شهریور ۱۴۰۰، برنده جایزه آزادی نگارش انجمن قلم آمریکا شد. 

او در تاریخ ۱۲ آذر ۱۴۰۰، برای بار دوم، به ویروس کرونا مبتلا شد، اما مسئولان زندان اوین به او اجازه مرخصی درمانی ندادند. با وخامت وضعیت این فعال مدنی، در ۱۵ آذر ماه، زندانبانان، او را شبانه و در بی‌خبری خانواده، به بیمارستان طالقانی منتقل کردند. خانواده او پس از پیگیری بسیار، بعد از چند روز، از مکان بستری‌شدن او مطلع شدند. با بدتر شدن وضعیت جسمانی، خانواده آبتین، ۲۲ آذر او را به بیمارستان دیگری منتقل کردند. ۱۱ دی، وضعیت سلامتی بکتاش آبتین وخیم‌تر شد و پزشکان او را به کمای مصنوعی بردند. او سرانجام، در تاریخ ۱۸ دی ۱۴۰۰، در بیمارستان طالقانی درگذشت. درگذشت این فعال مدنی،که به دلیل قصور مسئولان زندان، جان خود را از دست داد، واکنشهای اعتراضی گسترده‌ای به همراه داشت. سازمان حقوق بشر ایران، مرگ او را یک قتل فراقضایی خواند و بسیاری از آن، به عنوان قتل حکومتی یاد کردند. تاکنون، هیچ‌ فرد یا سازمانی درباره مرگ بکتاش آبتین پاسخ‌گو نبوده است.