سن: ۴۵ (متولد ۱۳۵۹)
حوزه فعالیت: فعال مدنی
وضعیت: زندانی
وضعیت حقوقی: ۵ سال زندان
حقوق نقضشده: خودسرانه، فقدان دادرسی عادلانه و روند قانونی، تبعید در زندان، عدم دسترسی به وکیل، حبس انفرادی طولانیمدت، شکنجه و بدرفتاری، محرومیت از ملاقات خانواده
گلرخ ابراهیمیایرایی فعال مدنی و نویسندهای است که فعالیتهای گستردهای در مخالفت با مجازات اعدام حتی از داخل زندان انجام داده است.
این فعال مدنی، به دلیل نوشتن رمانی با موضوع سنگسار یک زن، در سال ۱۳۹۳ بازداشت و با اتهام «تبلیغ علیه نظام و توهین به مقدسات» به ۶ سال زندان محکوم شد. با تأیید این حکم در تاریخ ۱ دی ۱۳۹۴، او سوم آبان ۱۳۹۵، برای اجرای حکم، بازداشت شد. او پس از گذراندن ۳ سال حبس، در فروردین ۱۳۹۸، با پایان دوران محکومیت از بابت پرونده اول، آزاد شد.
گلرخ ایرایی، ۶ ماه پس از آزادی، به دلیل پرونده جدیدی که در زمان حبس برای او گشوده شده بود، دوباره بازداشت شد. او که به زندان قرچک ورامین منتقل شده بود، در آذر ماه ۱۳۹۸، با شوکر برقی مورد ضرب و شتم قرار گرفت و بهاجبار به بند ۲-الف سپاه پاسداران در زندان اوین منتقل و پس از ۴۳ روز بازجویی، در تاریخ ۵ بهمن ۱۳۹۹، به زندان قرچک بازگردانده شد، اما چند ساعت بعد به زندان آمل تبعید شد.
شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران، این بار او را به بابت اتهامات «توهین به بنیانگذار جمهوری اسلامی» و «تبلیغ علیه نظام» به ۳ سال و ۷ ماه حبس محکوم کرد. خواندن سرود در اعتراض به اعدام زانیار و لقمان مرادی، «توهین به بنیانگذار و رهبر جمهوری اسلامی» و نامههایی که از زندان به سازمانهای حقوق بشری ارسال کرده بود، به عنوان «تبلیغ علیه نظام» قلمداد شدند.
فروردین ۱۴۰۰، شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران، گلرخ ایرایی را بابت پرونده جدیدی که در زندان قرچک برای او تشکیل شده بود، به صورت غیابی، به اتهام «تبلیغ علیه نظام» به یک سال زندان و ۲ سال محرومیت از عضویت در گروههای سیاسی و ممنوعیت خروج از کشور محکوم کرد.
او ۱۹ اردیبهشت ۱۴۰۱، پس از تجمیع احکام، از زندان آمل آزاد شد، اما در تاریخ ۴ مهر، در جریان اعتراضات «زن، زندگی، آزادی» بهصورت خشونتآمیزی، بار دیگر بازداشت شد.
فروردین ۱۴۰۲، ایمان افشاری، قاضی شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران، گلرخ را به اتهام «اجتماع و تبانی علیه امنیت ملی» و «تبلیغ علیه نظام» به ۷ سال حبس، ۲سال ممنوعیت خروج از کشور، ممنوعیت حضور در تهران، ممنوعیت حضور در احزاب و ضبط گوشی تلفن همراه محکوم کرد. این حکم در مرحله تجدیدنظر به ۵ سال حبس و با سایر مجازاتها تغییر یافت.
گلرخ ایرایی در دوران حبس، بارها از ملاقات محروم شده و مورد ضرب و شتم قرار گرفته است. این فعال مدنی چندینبار با ضرب و شتم به زندانهای مختلف تبعید شده و بارها به نشانه اعتراض به صدور و اجرای احکام اعدام، اعتصاب غذا کرده است.
پس از حمله اسرائیل به زندان اوین، در تاریخ دو تیر ۱۴۰۴،گلرخ ابراهیمی ایرایی به همراه سایر زندانیان، تحت محدودیتهای شدید امنیتی به زندان قرچک ورامین منتقل شد.