متن سخنرانی افتتاحیه:
خانمها و آقایان، دوستان گرامی،
من هم به شما درود میفرستم و به کنفرانس «حقوق بشر در ایران پس از جمهوری اسلامی» خوشآمد میگویم.
حضور شما در اینجا برای ما افتخار بزرگیست.
ما در شرایطی این کنفرانس را برگزار میکنیم که ایران و مردمش در یکی از تاریکترین و در عین حال سرنوشتسازترین دورههای تاریخ معاصر خود قرار دارند. جمهوری اسلامی، حکومتی ناکارآمد، فاسد و بیثبات است که نهتنها توان پاسخ به ابتداییترین نیازهای مردم را ندارد، بلکه با سیاستها و ماجراجوییهای خود، کشور را در پرتگاه جنگ و ویرانی قرار داده است.
در غیاب مشروعیت مردمی، سرکوب و اعدام، مهمترین ابزارهای جمهوری اسلامی برای حفظ قدرتاند. در ده ماه گذشته، نزدیک به ۱۲۰۰ نفر در ایران اعدام شدهاند — یعنی تقریباً هر شش ساعت، یک انسان، بدون دادرسی عادلانه، بدون شفافیت، و اغلب در سکوت مطلق. امروز، بیش از ۱۵۰۰ نفر از زندانیان قزلحصار، که بیشترشان محکومان به اعداماند، در پنجمین روز اعتصاب غذای خود بهسر میبرند. اعتراضی از دل زندان به ماشین مرگِ حاکمیت — و فریادی به امید اینکه مردم ایران و جامعه جهانی، با واکنش خود، هزینه این جنایتها را بالا ببرد.
هدف حکومت از این اعدامها تنها حذف فیزیکی نیست؛ بلکه ایجاد ترس، ناتوانی، درماندگی و تسلیم در دل مردم برای پیشگیری از اعتراضات است.
اما جمهوری اسلامی تنها با سرکوب فیزیکی حکومت نمیکند، بلکه میکوشد با دامن زدن به تفرقه و تنش میان مخالفان نظام، امید مردم به آینده را از بین ببرد — و این پیام را به مردم بدهد که جایگزین جمهوری اسلامی، هرجومرج است.
ما امروز اینجا هستیم تا پاسخی روشن به این ادعا بدهیم؛ اینکه نیروهای مخالف جمهوری اسلامی — با همه تفاوتها، اختلافنظرها، و حتی سابقههای متضاد — میتوانند در کنار هم بنشینند و گفتوگو کنند. گفتوگویی محترمانه، سازنده، و مبتنی بر اصول.
سازمان حقوق بشر ایران برگزارکننده این نشست است — نه بهعنوان یک بازیگر سیاسی، بلکه بهعنوان یک نهاد مستقل حقوقبشری. ما به هیچ جریان، حزب یا گروه سیاسی وابسته نیستیم. اما وظیفه خود میدانیم که در این لحظه تاریخی، فضایی بیطرفانه برای گفتوگویی سالم و محترمانه فراهم کنیم. برای ما مهم نیست که ساختار سیاسی آینده ایران چه خواهد بود؛ آنچه برای ما اهمیت دارد، احترام به کرامت انسان و تضمین حقوق بشر برای همه شهروندان ایرانی است.
ایران، سرزمینیست با مردمی گوناگون: بلوچ و فارس، کرد و ترک، عرب، ترکمن، لر، و دیگر زبانها و هویتها؛ مسلمان شیعه، سنی، بهایی، زرتشتی، مسیحی، یهودی، یارسانی، خداناباور یا بیباور؛ زن و مرد، یا اعضای جامعه الجیبیتی؛ با گرایشهای سیاسی گوناگون یا بدون گرایش سیاسی. همه این انسانها، حق دارند در سرزمین خود، آزادانه و با کرامت زندگی کنند.
هدف این نشست، تشکیل ائتلاف سیاسی یا یکپارچهسازی اپوزیسیون نیست. ما گرد آمدهایم تا درباره اصول حداقلی حقوق بشری گفتوگو کنیم — اصولی که میتوانند پایه هر نوع ساختار سیاسی آینده ایران باشند، صرفنظر از شکل حکومت یا ترکیب نیروها.
در جهانی که گفتوگو نایاب شده و در فضایی که رسانههای اجتماعی به میدان جنگ بدل شدهاند، توانایی نشستن در کنار هم و شنیدن حرف یکدیگر، اقدامی شجاعانه و امیدبخش است. گفتوگو نه نشانه ضعف، که نشانه بلوغ سیاسی و احترام به مردم است.
دستاورد این نشست ممکن است اجماع بر مجموعهای از اصول حقوقبشری باشد، یا طراحی چارچوبی برای تداوم گفتوگو. حتی اگر به توافق نهایی نرسیم، همین که نمایندگان جریانهای سیاسی متفاوت توانستهاند در کنار هم، محترمانه از تفاوتها و دغدغههای خود بگویند، خود پیامیست پرقدرت برای مردم ایران:
که گذار به آیندهای بهتر، ممکن است.
و در پایان:
تنوعی که در این جمع وجود دارد — از دیدگاهها، پیشینهها، زبانها و هویتها — بازتابی از تنوع زیبای جامعه ایران است.
آرزو و باور ما این است که در ایران آینده، هر شهروندی — بدون توجه به جنسیت، زبان، مذهب یا باور سیاسی — از حقوق و فرصتهای برابر برخوردار باشد.
به امید آن روز،
و با سپاس از حضور و مشارکت همه شما